BẮC TRIỀU TIÊN GIỮA SỰ RĂN ĐE VÀ TÍNH HỢP LÝ

THÔNG TẤN XÃ VIỆT NAM

Tài liệu tham khảo đặc biệt

Thứ sáu, ngày 1/6/2012

TTXVN (Angiê 30/5)

Mạng tin “Địa chính trị” mới đây đăng bài phân tích của tác giả Barthélémy Courmont nội dung như sau:

Trong khi người Hàn Quốc vừa bầu các thành viên quốc hội thì Bắc Triều Tiên lại một lần nữa làm cho người láng giềng anh em phải nói về mình, điều không làm các nhà quan sát ngạc nhiên. Được thừa hưởng phần lớn quyền lực từ người cha, Kim Châng Un từ nay đứng đầu Đảng Lao động, đảng duy nhất tại Bắc Triều Tiên. Ngày Kim Châng Un được bầu không phải không quan trọng bởi nó trùng với cuộc bầu cử lập pháp tại Hàn Quốc và diễn ra trong khung cảnh Bắc Triều Tiên tổ chức các cuộc diễu hành lớn kỷ niệm sinh nhật lần thứ 100 của cố Chủ tịch Kim Nhật Thành. Chàng thanh niên họ Kim từ nay chính thức trở thành nhân vật đầy quyền lực mới của chế độ, một điều không có gì là ngạc nhiên. Nhưng việc một lần nữa Bắc Triều Tiên đưa ra những đe dọa để các phương tiện truyền thông quốc tế phải nói về mình đã biến cuộc bầu cử lập pháp tại Hàn Quốc trở thành một chủ đề phụ (cuộc bầu cử lập pháp tại Hàn Quốc cho thấy kết quả rất sít sao, diễn ra trước cuộc bầu cử tổng thống một vài tháng, được dự đoán sẽ gây nhiều chú ý đối với dư luận).

Cuộc đặt cược vào các phương tiện thông tin đại chúng dường như thành công đối với Bình Nhưỡng khi xác nhận các biện pháp lãnh đạo của Kim Châng Un giống với người cha mình. Vụ phóng vệ tinh quan sát thời tiết Kwangmyongsong-3 ngày 13/4 vừa qua là một thất bại song công tác chuẩn bị đã thu hút sự chú ý và một lần nữa chứng minh khả năng của Bắc Triều Tiên trong việc đe dọa các đối thủ bằng những phương tiện sơ đẳng. Và chế độ Bình Nhưỡng một lần nữa cũng không do dự tái sử dụng mối đe dọa này. Sau thành công của vụ thử vũ khí nguyên tử đầu tiên vào tháng 10/2006, Bắc Triều Tiên đã tiếp tục chiến lược mặc cả của mình cho đến vụ thử vũ khí nguyên tử thứ hai năm 2009. cần phải nhận thấy rằng nếu vụ thử thứ nhất thực sự là một thành công về mặt kỹ thuật thì vụ thử thứ hai còn cần phải xác minh. Nếu vụ thử thứ hai là một thành công khi giúp nối lại các cuộc đàm phán thì Bình Nhưỡng lại đang đe dọa tiến hành vụ thử thứ ba, được các nhà phân tích đánh giá sắp diễn ra và thất bại từ vụ phóng vệ tinh buộc Chính quyền Bình Nhưỡng gấp rút tiến hành vụ thử thứ ba.

Trước thách thức tiềm tàng này, nhiều lựa chọn đã được đưa ra, nhất là từ phía Mỹ, song chỉ mang lại những kết quả khiêm tốn và cho thấy có sự khác biệt giữa định hướng chính sách của Chính phủ Mỹ dưới các thời Tổng thống Bush và Obama. Trong số những thay đổi thực sự trong nhận thức của Oasinhtơn đối với Bắc Triều Tiên có việc Chính quyền Obama coi các hành động của chế độ Bắc Triều Tiên hoàn toàn hợp lý chứ không phải là một chiến lược điên rồ. Đó là một đánh giá cấp tiến đáng kể so với Chính quyền tiền nhiệm, nhất là đánh giá của Tổng thống Bush và Phó Tổng thống Cheney, những nhà lãnh đạo có thói quen xem Bình Nhưỡng như một Nhà nước tội phạm có tổ chức và cực đoan song không bao giờ tìm cách thấu hiểu. Ngược lại, Chính quyền Obama lại tìm cách hiểu rõ động cơ răn đe nguyên tử mà Bình Nhưỡng đang áp dụng. Cách thức này được phần lớn các chuyên gia, trong đó có cả số thuộc phe bảo thủ, ủng hộ.

Michael Breen, tác giả cuốn tiểu sử về Kim Châng In, cho rằng: “Kim Châng In không phải là một kẻ cuồng tưởng. Nhà lãnh đạo này đã chứng minh ông có thể rất mưu mẹo”. Ngay năm 2003, nhà phân tích Colin Gray đã xác định rõ vấn đề trong quan hệ với Bắc Triều Tiên khi nước này thường xuyên có những hành động giễu võ giương oai: “Vấn đề không phải là đối thủ phi lý, mà trước hết là kẻ thù hợp lý đang quyết tâm tìm cách đạt được mục đích khi biến chúng ta thành phi lý. vấn đề ở đây là những kẻ thù có cách ứng xử hoàn toàn phi lý khi sử dụng các công cụ tấn công chính trị (ví dụ các vụ khủng bố liều chết) cho các mục đích chính trị. Các mục đích này là mối nhục đối với các giá trị của chúng ta, trong đó có các tiêu chuẩn quốc tế về luật pháp và tinh thần”, vấn đề của Bắc Triều Tiên gây khó cho cộng đồng quốc tế khi các hành động của nước này hoàn toàn phi lý, song lại phục vụ cho một sự hợp lý dường như không thể chứng minh được nữa. Chính quyền Obama đã hy vọng đề xuất một chính sách kết hợp giữa cứng rắn và mở cửa, hội nhập trong khung cảnh “chính sách mềm” mà Tổng thống Mỹ mong muốn đối với Bắc Triều Tiên. Ngay khi mới lên nắm quyền, Tổng thống Obama đã chỉ định ông Stephen Bosworth, cựu đại sứ Mỹ tại Hàn Quốc giai đoạn 1997-2000 và là cựu Giám đốc điều hành Tổ chức phát triển năng lượng bán đảo Triều Tiên (KEDO), làm đặc phái viên về hồ sơ hạt nhân Bắc Triều Tiên. Đó là một dấu hiệu rõ ràng chứng tỏ Oasinhtơn mong muốn không đưa ra quan điểm độc đoán về hồ sơ này, song cũng không mất cảnh giác. Khi điều hành KEDO, đặc phái viên Bosworth đã ca ngợi một đường hướng tích cực trong quan hệ với Bắc Triều Tiên khi đánh giá rằng đối thoại là sự bảo đảm tốt nhất cho những tiến triển an ninh lớn. Một trong những quan điểm đổi mới nhất của ông là đề xuất Oasinhtơn không gắn vấn đề giả định về mối quan hệ giữa Bình Nhưỡng với chính quyền Đamát (Xyri) như Chính quyền Bush đã làm trước đó. Đề xuất trên dường như không được Ngoại trưởng Hillary Clinton chia sẻ, song việc chỉ định ông Bosworth là dấu hiệu cho thấy rõ Chính quyền Obama một lần nữa không muốn trì hoãn một thỏa thuận phi hạt nhân hóa hoàn toàn bán đáo Triều Tiên, Stephen Bosworth đã viết một bài báo rất sâu sắc trên tạp chí Newsweek vào tháng 5/2008 khi đề xuất Chính phủ Mỹ tương lai nên thông qua một chiến lược dài hạn rõ nét hơn đối với Bắc Triều Tiên mặc dù những tiến bộ trong năm 2008 còn khiêm tốn Trong bài phân tích này, ông đặc biệt nhấn mạnh rằng “ngược lại với Mỹ, Bình Nhưỡng đôi khi thực hiện một chính sách ngắn và dài hạn đối với những đối thủ của họ. Bắc Triều Tiên sẵn sàng mặc cả chương trình hạt nhân của mình theo từng bước để đổi lại một mối quan hệ mới không thù nghịch với Oasinhtơn và một cam kết viện trợ kinh tế. Về phần mình, Oasinhtơn đã quá tập trung vào vấn đề phi hạt nhân hóa mà không có cách tiếp cận rộng đối với vấn đề Bắc Triều Tiên”. Việc mở rộng vấn đề Bắc Triều Tiên sang những vấn đề khác ngoài vấn đề hạt nhân sẽ giúp tạo thuận lợi cho cuộc đối thoại, cũng như có thể hình thành quan điểm được Chính quyền Obama thông qua.

Như nhà báo Bill Powell tóm lược, vụ Bắc Triều Tiên thử vũ khí nguyên tử lần hai được coi là câu trả lời của Bình Nhưỡng đối với chiến lược mới của Mỹ: “Mặc cả với Bình Nhưỡng là điều cuối cùng Tổng thống Obama mong muốn, song Chính phủ Mỹ chắc chắn không có lựa chọn khác”. Tuy nhiên, chiến lược mở cửa là một thất bại. Vụ Bắc Triều Tiên pháo kích đảo Yeonpyeong tháng 10/2010 sau khi đánh đắm chiến hạm Cheonan của Hàn Quốc vào tháng 3 cùng năm cùng những hành động gây hấn khác đã xác nhận điều này. Trước các hành động của Chính quyền Obama muốn thúc đẩy hồ sơ hạt nhân, chế độ Bình Nhưỡng đã nhanh chóng rút lui và thực hiện những hành động “khoa tay mua chân” mới. Trong khi các đối tác chờ đợi những thành công nhanh chóng thì Bắc Triều Tiên một lần nữa thay đổi ván bài, coi thái độ của Mỹ như một dấu hiệu yếu kém cần khai thác. Bối cảnh hiện nay không khác. Những đòi hỏi của Bình Nhưỡng vẫn như cũ và khả năng linh hoạt của các đối tác bị hạn chế. Thêm vào đó là việc chàng thanh niên họ Kim nắm quyền chỉ huy quân đội và Đảng Lao động. Chúng ta có mọi bằng chứng cho thấy sự quy tụ tính hợp lý của chế độ Bắc Triều Tiên, cũng như việc sử dụng khả năng răn đe có thực hay không mà chế độ này dựa vào. Trong những điều kiện trên, chúng ta không thể nhắc đến khả năng răn đe ngu ngốc bởi từ “ngu ngốc” lại là hợp lý. Chúng ta không thể nhắc đến khả năng răn đe của kẻ yếu trước kẻ mạnh bởi kẻ “yếu” vẫn chưa tiết lộ việc họ đang phát triển kho vũ khí của mình cho dù có việc này đi chăng nữa. Vì vậy, đó sẽ là một sự răn đe tiềm tàng, tạo ra ý tưởng, tiền lệ và gây lo ngại hơn là sở hữu một trái bom nguyên tử, song lại làm cho người khác tin rằng Bắc Triều Tiên sở hữu chúng./.

Advertisements

About Văn Ngọc Thành

Dạy học nên phải học
Bài này đã được đăng trong Archives, Articles, Teaching và được gắn thẻ . Đánh dấu đường dẫn tĩnh.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s