BASHAR AL-ASSAD: “CUỐI CÙNG THÌ LỜI NÓI DỐI VẪN CHỈ LÀ LỜI NÓI DỐI”

THÔNG TẤN XÃ VIỆT NAM (Tài liệu tham khảo đặc biệt)

Thứ Ba, ngày 12/11/2013

(Tạp chí Der Spiegel – s 41/2013)

Trong buổi trả lời phỏng vấn báo Spiegel, Tổng thống Syria Bashar al-Assad đã thảo luận về cuộc chiến giành quyền lực, kho vũ khí hủy diệt hàng loạt của ông và những kỳ vọng đặc biệt của ông đối với Đức.

Spiegel (+): Thưa Tổng thống, ông có yêu đất nước mình không?

Assad (-): Đó là một vấn đề đơn giản, rõ ràng. Tất nhiên rồi. Đã là con người thì đều yêu cội nguồn của mình. Nhưng đó không chỉ là một vấn đề về mối quan hệ tình cảm. Nó cũng liên quan đến việc anh, với tư cách một con người, có thể làm gì cho quê hương mình, đặc biệt là khi anh đang ở vị trí nhà cầm quyền, Điều đó trở nên đặc biệt rõ ràng trong những khoảng thời gian khủng hoảng. Ngay bây giờ, vào thời điểm mà tôi phải bảo vệ đất nước mình, tôi cảm nhận được tôi yêu đất nước mình đến thế nào.

+ Nếu ông là một người yêu nước thật sự, ông có từ chức và mở đường cho các cuộc đàm phán về một chính phủ lâm thời hoặc lệnh ngừng bắn với phe đối lập vũ trang không?

– Người Syria sẽ quyết định số phận của tôi. Đó không phải là một vấn đề mà bất cứ bên nào khác có thể quyết định, Những phe phái này là ai? Họ đại diện cho ai? Người dân Syria? ít nhất là một bộ phận người dân Syria? Nếu đúng là như vậy, hãy đi đến hòm phiểu.

+ Ông có sẵn sàng ra tranh cử không?

– Nhiệm kỳ thứ hai của tôi sẽ kết thúc vào tháng 8 tới. Chúng tôi sẽ tổ chức cuộc bầu cử tổng thống hai tháng trước đó. Vào thời điểm này tôi chưa thể quyết định được liệu mình có ra ứng cử không, vẫn còn quá sớm vì tôi phải thăm dò tâm trạng và mong muốn của người dân. Nếu tôi biết rằng tôi không còn được người dân mong đợi nữa, tôi sẽ không ra ứng cử

+ Như vậy là ông đang thực sự tính đến việc từ bỏ quyền lực?

– Dù tôi có là người cởi mở hay không, việc này phụ thuộc vào quyết định của người dân, bởi đây là đất nước của họ. Không phải là đất nước của riêng tôi.

+ Nhưng ông là lý do cho sự nổi dậy. Người dân muốn xóa bỏ nạn tham nhũng và chế độ chuyên quyền. Họ đang kêu gọi một nền dân chủ thực sự và phe đối lập tin rằng điều này chỉ khả thi nếu ông từ chức.

– Lại một lần nữa, khi ông nói với tôi về các phe phái, dù họ là phe đối lập hay những người ủng hộ, ông phải tự hỏi bản thân rằng: họ đại diện cho ai? Cho chính họ hay đất nước đã làm nên họ? Hay họ đang nói thay cho Mỹ, Anh, Pháp, Saudi Arabia hay Qatar? Câu trả lời của tôi ở đây phải thẳng thắn và đúng trọng tâm. Cuộc xung đột xẩy ra với đất nước chúng tôi có nguồn gốc từ nước ngoài. Những người này sống ở nước ngoài, họ sống trong những khách sạn 5 sao, họ nói và làm những điều những đất nước này yêu cầu họ làm. Nhưng họ không có cơ sở ở Syria.

+ Vậy ông ngờ rằng có một phe đối lập mạnh mẽ chống lại ông ở Syria?

– Điều đó là bình thường. Nếu tôi không có người phản đối, có nghĩa là mọi người dân đều ủng hộ tôi, và điều này là không thể.

+ Nhưng chúng tôi không phải là những người duy nhất nghi ngờ tính hợp pháp của ông. Trong cuộc họp Đại Hội đồng Liên Hợp Quốc vào cuối tháng 9/2013, Tổng thống Mỹ Barack Obama đã nói rằng: “Một nhà lãnh đạo tàn sát người dân của mình và thả khí độc vào những đứa trẻ cho tới chết không thể giành lại được tính hợp pháp để đứng đầu một đất nước bị rạn nứt sâu sắc”.

– Thứ nhất, ông đang nói về Tổng thống Mỹ, không phải Tổng thống Syria – như vậy ông ấy chỉ có thế nói về đất nước của ông ấy. Ông ấy không có tính hợp pháp để phán xét Syria. Ông ấy cũng không có quyền nói với người dân Syria rằng ai sẽ là tổng thống của họ. Thứ hai, những gì ông ấy nói không liên quan gì đến thực tế. Ông ấy đã nói những điều giống hệt nhau – rằng tổng thống phải từ chức – trong vòng một năm rưỡi rồi. Đã có bất cứ điều gì xẩy ra chưa? Không có gì cả.

+ Theo quan điểm của chúng tôi, dường như ông giống với người đang phớt lờ thực tế hơn. Nếu từ chức, ông sẽ tránh cho người dân của mình khỏi rất nhiều đau khố.

– Toàn bộ vấn đề không phải là về tổng thống. Cái đang cướp đi sinh mạng của những người vô tội, những vụ nổ và chủ nghĩa khủng bố mà al-Qaeda mang đến nước này liên quan đến việc cầm quyền của tôi hay sao?

+ Điều đó liên quan đến tổng thống bởi vì binh lính và các cơ quan tình báo của ông chịu một phần trách nhiệm cho những nỗi kinh hoàng này. Đó là trách nhiệm của ông.

– Quyết định của chúng tôi ngay từ đầu là đáp ứng nhu cầu của những người biểu tình mặc dù họ không phải là những người biểu tình hòa bình thực sự ngay từ đầu. Chúng tôi đã mất đi các binh lính và cảnh sát trong những tuần đầu tiên. Tuy nhiên, một ủy ban đã thay đổi hiến pháp (để phản ánh những mối quan tâm của những người phản kháng), và sau đó là một cuộc trưng cầu dân ý. Nhưng chúng tôi cũng phải đấu tranh với chủ nghĩa khủng bố để bảo vệ đất nước mình. Tôi thừa nhận đã có những sai lầm khi thực thi quyết định này.

+ Các nạn nhân trong các cuộc phản kháng đầu tiên ở Daraa, nơi mà phong trào nổi dậy bắt đầu, phần lớn là những người phản kháng, đã bị đánh đập và bị bắn. Sự tàn nhẫn này là lỗi lầm của chế độ ông.

– Dù làm gì và ở bất kỳ đâu, anh đều có thể mắc sại lầm. Chúng ta là con người.

+ Vậy ông thừa nhận rằng sự tàn nhẫn nhằm vào những người phản kháng là một sai lầm?

– Có những sai lầm cá nhân do cá nhân ấy tự gây nên. Tất cả chúng ta đều mắc sai lầm. Ngay cả một tổng thống cũng mắc sai lầm. Nhưng mặc dù đã mắc nhiều sai lầm trong quá trình thực hiện, nhưng quyết định của chúng tôi về cơ bản vẫn đúng đăn.

+ Cuộc thảm sát ở Houla có phải chỉ là kết quả của những sai lầm cá nhân không?

– Chính các băng nhóm và các phần tử hiếu chiến đã tấn công dân

làng không bao giờ là chính phủ hay những người ủng hộ chính phủ. Đó chính xác là những gì đã diễn ra. Và nếu ông cần bằng chứng, không ai có được bằng chứng chống lại điều này. Sự thật là những người ủng hộ chúng tôi mới là những người bị giết, và chúng tôi có tên của gia đình các nạn nhân bởi vì họ ủng hộ đường lối chống khủng bố của chúng tôi.

+ Chúng tôi có rất nhiều bằng chứng. Các nhà báo của chúng tôi đã có mặt ở Houla, nơi họ thực hiện những nghiên cứu chi tiết và nói chuyện với những người sống sót và người thân của các nạn nhân. Các chuyên gia Liên Hợp Quốc cũng đã đi đến kết luận rằng 108 dân làng bị giết, bao gồm 49 trẻ em và 34 phụ nữ, là nạn nhân của chế độ. Vậy tại sao ông có thể chối bỏ trách nhiệm và đổ lỗi cho những người mà ông gọi là khủng bố?

– Với tất cả sự tôn trọng đúng mực dành cho những bản báo cáo của các ông, chúng tôi là người Syria. Chúng tôi sống ở đây và chúng tôi hiểu thực tế rõ hơn các nhà báo của các ông. Chúng tôi biết điều gì là thật và chúng tôi có thể chứng minh bằng các tài liệu.

+ Các thủ phạm là một phần của Shabiha, một lực lượng dân quân thân thiết với chế độ của ông.

– Thẳng thắn mà nói, câu hỏi của ông đầy những phát biểu sai lầm. Dù ông nói thế nào đi nữa, cuối cùng thì lời nói dối vẫn chỉ là lời nói dối. Vì vậy, những gì ông nói là không đúng.

+ Vậy ông phủ nhận việc lực lượng dân quân Shabiha có liên quan?

– Ông nói “Shabiha” có ý là gì?

+ Lực lượng dân quân này, “những con quỷ dữ”, là những người thân thiết với chế độ của ông.

– Đây là một cái tên Thổ Nhĩ Kỳ. Chẳng có gì được gọi là “Shabiha” ở Syria cả. Ở nhiều khu vực xa xôi, nơi mà quân đội và cảnh sát không thể tới, cứu người dân và bảo vệ họ, người dân đã mua vũ khí và thành lập những lực lượng nhỏ để bảo vệ chính họ khỏi những cuộc tấn công của các phần tử hiếu chiến. Một vài người trong số đó đã chiến đấu với quân đội, điều này là có thật. Nhưng họ không phải là các lực lượng dân quân được thành lập để hỗ trợ tổng thống, vấn đề ở đây là đất nước họ và họ muốn bảo vệ đất nước mình khỏi al-Qaeda.

+ Như vậy các cuộc tàn sát và khủng bố là do một bên khác thực hiện? Lực lượng dân quân, an ninh và tình báo bí mật của ông không liên quan đến việc này?

– Ông không thể cực đoan và làm cho mọi thứ trở nên tuyệt đối – họ đã làm tất cả, chúng tôi không làm gì, 100% và 0%. Thực tế không đen trắng rõ ràng như vậy. Nó còn có những sắc thái màu xám. Vì vậy nếu ông muốn nói về phía chúng tôi, về những quyết định của chúng tôi thì chúng tôi đang bảo vệ đất nước mình. Các sai lầm thuộc về cá nhân và với tư cách tổng thống, tôi sẽ không tranh luận về những lỗi lầm cá nhân bởi vì có đến 23 triệu người Syria. Nước nào cũng có tội phạm, những người mà chúng ta phải chống lại. Họ có thế tồn tại ở bất cứ đâu, bao gồm cả chính phủ hay quân đội – hoặc bên ngoài chính phủ và quân đội. Điều này hết sức bình thường, nhưng chúng tôi không có đủ thông tin về điều này. Ông đề nghị tôi đưa ra một kết luận khái quát nhưng tôi không thể làm được.

+ Tính hợp pháp của tổng thống không phải là vấn đề của những lời nói suông và những tuyên bố. Ông được đánh giá bằng hành động của mình. Qua việc triển khai vũ khí học chống lại người dân của chính mình, ông đã hoàn toàn mất đi tính hợp pháp để tiếp tục cầm quyền.

– Chúng tôi không sử dụng vũ khí hóa học. Đây là một tuyên bố sai lầm. Và ông miêu tả tôi là người giết chết chính những người dân của mình? Còn ai không chống lại tôi? Các ông có Mỹ, phương Tây, những nước giàu có ở thế giới Arập và Thổ Nhĩ Kỳ. Với tất cả những điều này và tôi đang giết người dân của mình và họ vẫn ủng hộ tôi! Tôi là siêu nhân chắc? Không. Làm Sao tôi có thể tiếp tục cầm quyền sau 2 năm rưỡi? Vì một bộ phận lớn người Syria ủng hộ tôi, chính phủ và nhà nước. Liệu con số ấy lớn hơn hay nhỏ hơn 50%? Tôi không nói rằng là con số lớn hơn. Nhưng một bộ phận lớn có nghĩa là tôi có tính hợp pháp. Điều đó rất đơn giản. Và liệu có nhà lãnh đạo nào khác có được tính hợp pháp tương tự hay không?

+ Sau cuộc điều tra của Liên Hợp Quốc đối với tội ác này, Tổng thống Obama đã nói rằng không nghi ngờ gì, chính chế độ của ông đã sử dụng vũ khí hóa học trong cuộc tấn công ngày 21/8/2013, đã lấy đi sinh mạng của hơn 1.000 người.

– Một lần nữa, tôi dám chắc rằng Obama chỉ đưa ra được một phần bằng chúng, một phần rất nhỏ. Cái duy nhất ông ấy có là những lời nói dối.

+ Nhưng kết luận của các thanh tra viên Liên Hợp Quốc…

– Kết luận nào? Khi các thanh tra viên đến Syria, chúng tôi đã đề nghị họ tiếp tục cuộc điều tra. Chúng tôi mong chờ một lời giải thích từ những người có trách nhiệm với hành động này.

+ Dựa vào quỹ đạo của các quả rốc két, có thể tính toán được chúng được bắn đi từ đâu – cụ thể là các vị trí của Sư đoàn thứ tư của ông.

– Điều đó không chứng minh được gì vì những kẻ khủng bố có thể ở bất kỳ đâu. Các ông có thể tìm thấy chúng ở Damacus ngay bây giờ. Chúng thậm chí có thể phóng tên lửa từ những nơi gần nhà tôi.

+ Nhưng các phần tử đối lập không thể bắn đi vũ khí chứa khí độc sarin. Loại khí độc này đòi hỏi sự trang bị, huấn luyện và chính xác của quân đội.

– Ai nói rằng họ không thể? Trong những năm 1990, các phần tử khủng bố đã sử dụng khí độc sarin trong một cuộc tấn công vào Tokyo. Chúng gọi khí này là “khí độc nhà bếp” vì nó có thể được chế tạo ở bất kỳ đâu.

+ Nhưng thực sự ông không thể so sánh hai cuộc tấn công bằng khí độc sarin này được – chúng không tương xứng. Đây là một hành động của quân đội.

– Không ai có thể dám chắc rằng các quả rốc két đã được sử dụng  chúng tôi không có bất cứ bằng chứng nào. Điều duy nhất chắc chắn là khí độc sarin đã được thả. Có thể điều này đã xẩy ra khi những quả tên lửa của chúng tôi đánh vào một trong những vị trí của các phần tử khủng bố? Hay có thể họ đã mắc lỗi trong quá trình xử lý nó và một điều gì đó đã xẩy ra. Bởi vì họ có sarin – họ đã sử dụng loại khí độc này tại Aleppo trước đây.

“Phương Tây tin vào al-Qaeda hơn tôi”

+ Tổng cộng đã phát hiện 14 trường hợp sử dụng vũ khí hóa học, nhưng trước đây chúng chưa một lần nào được sử dụng trên quy mô lớn như trong tháng 8. Trên thực tế ông đã bắt đầu cuộc điều tra của riêng mình chưa?

– Bất cứ cuộc điều tra nào đều nên bắt đầu với việc xác định số nạn nhân thực sự. Các tay súng nói rằng có 350 nạn nhân, Mỹ nói 1200 nạn nhân, về cơ bản, có điều gì đó không đúng. Cũng có những điểm không nhất quán trong các bức ảnh. Một trong những đứa trẻ bị thiệt mạng có thể được nhìn thấy ở hai địa điểm khác nhau trong hai bức ảnh khác nhau. Tôi muốn nói rằng các ông phải xác minh lại trường hợp này một cách thật chính xác, nhưng đến nay vẫn chưa ai thực hiện. Chúng tôi cũng không thể làm được việc này vì đó là khu vực của quân khủng bố.

+ Qúa gần với thủ đô?

– Chúng ở rất gần Damascus và rất gần các doanh trại quân đội của chúng tôi. Chúng có thể giết binh lính của chúng tôi và điều đó không thể được phép xẩy ra.

+ Ông có nghĩ rằng ông có thể giành lại phần đất đã mất của mình không?

– Cuộc chiến của chúng tôi không liên quan đến việc giành được hay đánh mất đất đai. Chúng tôi không phải hai nước mà trong đó một nước chiếm đóng một phần của nước khác, như Israel đã làm với Cao nguyên Golan của chúng tôi. Nó liên quan đến việc loại bỏ những phần tử khủng bố. Nếu chúng tội buông một phần mảnh đất này – và đó là điều đang diễn ra tại nhiều khu vực ở Syria – nó không đồng nghĩa với việc các ông thắng thế, bởi vì những kẻ khủng bố sẽ đến một khu vực khác và phá hủy nó. Nếu người dân ủng hộ chúng tôi thì chúng tôi đang thành công.

+ Các cơ quan tình báo phương Tây đã nghe trộm những cuộc điện thoại từ các sĩ quan của ông, trong đó họ thúc giục ban lãnh đạo sử dụng vũ khí hóa học.

– Điều đó là hoàn toàn bịa đặt. Tôi không muốn cuộc đối thoại của chúng ta dựa trên những cáo buộc như vậy.

+ Việc chúng tôi ở phương Tây có cách nhìn nhận khác biệt như vậy về tình hình có gây khó chịu cho ông không?

– Nói về việc hiểu tình hình thực tế, khu vực của ông luôn đến muộn. Khi chúng tôi nói về những cuộc phản kháng bạo lực, các ông vẫn nói về “những cuộc biểu tình hòa bình”. Và khi chúng tôi bắt đầu nói về những kẻ cực đoan, các ông bắt đầu nói về “một số” phân tử hiếu chiến. Khi các ông nói về những kẻ cực đoan thì lúc đó chúng tôi đang nói về al Qaeda rồi. Sau đó họ bắt đầu nói về “một số” kẻ khủng bố vào thời điểm chúng tôi đang nói về đa số phần tử khủng bố. Hiện nay họ bắt đầu nói về việc nó đã trở thành tỷ lệ 50-50. Tất nhiên John Kerry thì còn đang sợ quá khứ – ông ấy đang nói về con số 20%.

+ Liệu có phải vì chúng tôi thiếu niềm tin ở ông nên chúng tôi mới do dự trong việc nghe theo những đánh giá tình hình của ông? Và ông giải thích thế nào về sự thiếu niềm tin này?

– Đối với tôi, dường như phương Tây tin vào ai-Qaeda hơn tôi.

+ Điều này thật vô lý.

– Không thưa ông, đây là sự tự do thể hiện. Đó là ý kiến của tôi. Tôi đang trao đổi với ông một cách thẳng thắn. Tất cả những gì mà phương Tây làm trong vòng 10 năm qua đã truyền sức mạnh cho al-Qaeda. Có thể họ không có ý định như vậy, nhưng trên thực tế điều đó đã xẩy ra. Vì vậy nên hiện nạy chúng tôi mới có al-Qaeda ở đây, với các chiến binh đến từ 80 quốc gia. Chúng tôi phải đối phó với hàng vạn chiến binh. Do đó tôi đang nói về những người nước ngoài.

+ Ông đã mất nhiều binh lính, những người đang chạy sang phe

Đối lập. Ông đang cố gắng nói với chúng tôi rằng họ đang trở thành những người ủng hộ al-Qaeda chỉ trong một sớm một chiều sao?

– Không. Tôi không nói rằng tất cả giờ đây đều là al-Qaeda. Tôi nói là đa số.Thiểu số bao gồm những người đảo ngũ và những người sống ngoài vòng pháp luật. Khi bắt đầu cuộc khủng hoảng, 60.000 người dân Syria sống ngoài vòng pháp luật tự do đi lại mà không bị bắt giam. Chỉ riêng những người này thôi đã đủ để tạo thành một đội quân rồi. Tôi không thể nói với ông con số những người đang chiến đấu chống lại chúng tôi bởi vì hầu hết trong số họ đều nhập cảnh bất hợp pháp qua đường biên giới. Họ đến Syria để đến với thiên đường trong cuộc thánh chiến của họ chống lại những người vô thần và những người không theo Hồi giáo. Ngay dù các ông loại bỏ được hang nghìn người trong số họ, họ sẽ vẫn có được nguồn cung ứng liên tục từ nước ngoài.

+ Và ông vẫn nghĩ ông có cơ hội giành chiến thắng trong cuộc chiến này?

– Ngay dù chúng tôi không có cơ hội, chúng tôi không có bất cứ sự lựa chọn nào khác ngoài chiến đấu và bảo vệ đất nước mình.

+ Chúng ta hãy quay trở lại vấn đề vũ khí hóa học. Chúng tôi muốn nhắc ông nhớ rằng ông luôn phủ nhận việc sở hữu vũ khí hóa học. Nhưng hiện nay, sau những tội ác chống lại loài người vào ngầy 21/8 và mối đe dọa về một cuộc tấn công quân sự của Mỹ, ông đã thừa nhận việc sở hữu chúng.

– Chúng tôi chưa bao giờ nói rằng chúng tôi không có vũ khí hóa học. Chúng tôi luôn nói rằng: “Nếu chúng tôi có, thì”…?

+ Vũ khí hóa học không phải là lý do để cười, nhưng chúng ta chẳng thể làm gì khác.

– Trong bất cứ trường hợp nào, chúng tôi không bao giờ nói dối.

+ Có bằng chứng cho rằng các công ty của Đức đã chuyển giao chất hóa học cho Syria và chúng cũng có thể được sử dụng để sản xuất vũ khí hóa học. Ông có nhiều chi tiết hơn về vấn đề này không?

– Không, tôi không biết. Việc đó không liên quan đến tôi. Nhưng về nguyên tắc, đối với vấn đề sản xuất vũ khí, chúng tôi không nhận được bất cứ sự giúp đỡ nào từ nước ngoài. Chúng tôi cũng không cần. Chúng tôi là chuyên gia trong lĩnh vực này.

+ Hiện nay ông có sẵn để sử dụng bao nhiêu tấn sarin hoặc các vũ khí hóa học khác?

– Đó là thông tin mật cho đến khi chúng tôi gửi cho Tổ chức cấm phổ biến vu khí hóa học (OPCW).

+ Theo chúng tôi được biết các cơ quan tình báo phương Tây nghi ngờ có một nghìn tấn.

– Rốt cuộc, đó là vấn đề khái niệm, không phải về “hàng tấn”. Chúng ta đặt ra nguyên tắc rằng chúng tôi có vũ khí hóa học, nhưng chúng tôi nghĩ rằng Trung Đông phải là khu vực không có vũ khí hủy diệt hàng loạt.

+ Đó cũng là một vấn đề về lòng tin. Nếu ông thừa nhận việc sở hữu 45 kho dự trữ những loại vũ khí như vậy, làm thế nào để chúng tôi biết rằng điều đó là đúng.

– Tổng thống không làm việc với những con số ông ấy giải quyết vấn đề chính sách. Chúng tôi rất minh bạch. Các chuyên gia có thể đi tới mọi địa điểm. Họ sẽ có tất cả dữ liệu từ chính phủ của chúng tôi, và sau đó họ sẽ tiến hành xác minh những dữ liệu đó tại địa bàn. Sau đó họ mới có thể nói rằng chúng tôi đáng tin cậy hay không. Chúng tôi không chấp nhận hay cam kết một phần đối với bất cứ thỏa thuận nào. Đây là lịch sử của chúng tôi. Mặc dù vậy, chúng tôi không có ý định chi trả cho việc phá hủy vũ khí hóa học.

+ Liệu cộng đồng quốc tế có bắt buộc phải tin rằng ông không có những kho dự trữ bí mật không?

– Trong quan hệ quốc tế, không có gì được gọi là niềm tin; chỉ có những thứ được gọi là cơ chế. Họ không phải tin tưởng bản thân tôi. Điều đáng quan tâm là các thể chế hợp tác với nhau  – chính quyền của tôi và OPCW – và nếu tôi có được niềm tin của người dân Syria. Tôi không được tạo nên bởi phương Tây. Tôi được tạo nên bởi người Syria.

+ Ông không cần đến phương Tây?

– Tất nhiên là chúng tôi cần chứ, nhưng không phải là để thay thế người dân Syria, và cũng không phải để thay cho những người bạn đích thực của chúng tôi như người Nga. Người Nga hiểu thực tế ở đây hơn rất nhiều. Không phải tôi đang tán dương họ vì chúng tôi có mối quan hệ lâu dài. Họ độc lập hơn châu Âu, những người bị hướng theo chính sách của Mỹ quá mức.

+ Người Nga chỉ quan tâm đến những lợi ích chiến lược của họ.

– Ông có thể thảo luận điều này với Tổng thống Vladimir Putin. Nhưng để tôi nói điều này: Một số người dân châu Âu, qua nhiều kênh khác nhau đã nói với chúng tôi rằng họ tin vào quan điểm và những phân tích của chúng tôi nhưng không thể bầy tỏ một cách công khai.

+ Vậy điều này cũng đúng với việc ông mô tả về cuộc tấn công bằng vũ khí hóa học chứ?

– Những lời nói dối của Obama thậm chí còn không thuyết phục được người dân Mỹ. Theo một cuộc khảo sát, 51% số người được hỏi phản đối một cuộc tấn công quân sự vào Syria. Quốc hội Anh cũng phản đối. Nghị viện Pháp đã có một chút tranh cãi về vấn đề này. Bầu không khí chung ở châu Âu đều chống lại một cuộc tấn công như vậy, Tại sao? Bởi vì đa số đều không tin vào câu chuyện của Obama.

+ Bất cứ cuộc tiếp xúc với châu Âu nào mà ông tiếp tục duy trì là từ Đức chứ?

– Chúng tôi có quan hệ với một số thể chế, và gần đây đã sử dụng những kênh chưa từng có trước đây. Chúng tôi trao đổi một số thông tin nhưng không thể nói rằng chúng tôi có các quan hệ chính trị.

+ Đức có đóng vai trò đặc biệt với ông không?

– Khi nghĩ về châu Âu, tôi tự hỏi nước nào gần với thực tế ở khu vực của tôi nhất? Mọi lập trường của châu Âu đều xa với thực tế của chúng tôi. Đức và Áo có mục tiêu và lập trường gần nhất với thực tế tại đây. Lập trường của Đức là gần hơn cả.

+ Đức có thể đảm nhiệm vai trò trung gian không?

– Tất nhiên là có, tôi rất mong được nhìn thấy các đặc phái viên của Đức đến Syria để xem xét và thảo luận về thực tế hiện nay. Đến đây không có nghĩa là các ông ủng hộ chính phủ. Nhưng nếu các ông đến đây, các ông có thể làm, có thể nói, có thể thảo luận và có thể thuyết phục. Nếu các ông tin rằng các ông phải cô lập chúng tôi, các ông chỉ có thể kết thúc bằng việc cô lập chính mình. Điều này cũng liên quan đến những lợi ích của các ông: Các ông có thực sự muốn một “sân sau” đầy rẫy al-Qaeda không? Khi nào thì các ông ủng hộ sự ổn định ở đây? Sau hai năm rưỡi, các ông nên cân nhắc lại các chính sách của mình.

+ Trước tình hình bất ổn trong nước, các kho vũ khí hóa học có nằm trong tầm kiểm soát của ông không?

– Tất nhiên rồi, hoàn toàn nằm trong tầm kiểm soát. Bởi vì để tôi nói với ông điều này: những nguyên vật liệu nằm trong kho có thể được bất cứ quân đội thông thường nào sử dụng, đều không tồn tại dưới dạng được kích hoạt. Vì vậy không một ai có thể sử dụng chúng trước khi được kích hoạt.

+ Việc các kho dự trữ chứa các vũ khí sinh học, cũng thuộc sở hữu của ông có phải là thật?

– Đây là thông tin mật. Chúng tôi không bao giờ thảo luận về những thông tin quân sự mật, nhưng điều này không nên được hiểu là lời xác nhận rằng chúng tôi sở hữu chúng.

+ Ông có hiểu nỗi lo sợ của cộng đồng quốc tế rằng những vũ khí hủy diệt hàng loạt có thể rơi vào tay quân khủng bố?

– Tình hình hiện nay không tồi tệ như những gì chúng ta nhìn thấy trên truyền thông và phương Tây. Vì vậy không cần phải lo lắng thái quá.

“Chúng tôi không có sự lựa chọn nào khác ngoài việc tin tưng vào chiến thắng của mình”

+ Theo thông tin của chúng tôi, phe đối lập vũ trang kiểm soát ít nhất 40% Syria, và một số tính toán khác thậm chí còn đưa ra con số cao hơn – 2/3 nước này.

– Những con số này thật phóng đại. 60% Syria là sa mạc. Ai sống ở sa mạc? Không một ai cả. Đối với phần còn lại của nước này, họ không kiểm soát trọn vẹn một khu vực nào cả.

+ Điều này không đúng với khu vực dọc theo biên giới Thổ Nhĩ Kỳ.

– Họ có mặt ở biên giới giáp với Thổ Nhĩ Kỳ ở phía Bắc thành phố Aleppo, nhưng chỉ ở phần đó, không phải tất cả. Họ kiểm soát một số khu vực nhưng chỉ là một số trọng điểm. Chúng tôi không nói về một mặt trận. Đôi khi họ bị cô lập ở những khu vực không có quân đội chiến đấu với họ. Nhưng đây không phải là về vấn đề phần trăm. Sự đoàn kết của dân chúng quan trọng với chúng tôi hơn rất nhiều. Và sự đoàn kết này đang gia tăng bởi vì nhiều người không muốn những kẻ khủng bố phá hủy đất nước mình thêm nữa.

+ Sự tàn bạo của cuộc xung đột đã biến 25% dân số nước này – khoảng 6 triệu người – trở thành người tị nạn.

– Chúng tôi không có con số chính xác. Ngay cả 4 triệu cũng có thể là bị phóng đại rồi bởi vì nhiều người dân Syria đã chuyển chỗ ở trong nước hoặc đến sống cùng người thân mà không đăng ký tạm trú.

+ Ông nói như thể ông đang đề cập đến việc tăng thuế và không phải một thảm họa nhân đạo vậy.

– Quả thực là không. Ở phương Tây, khi các ông hỏi về những con số, các ông nói về nó như những bảng tính. Dù các ông có 1 triệu hay 5 triệu, các ông sẽ vẫn làm tương tự. Cho dù là 70.000, 80.000, 90.000 hay 100.000 nạn nhân, nó giống như một cuộc bán đấu giá. Nhưng đây không phải là một cuộc bán đấu giá – đây là một bi kịch. Dù là 1.000 hay 10.000 nạn nhân thì cũng như nhau.

+ Làn sóng tị nạn đang diễn ra vì một lý do – ông và chế độ của ông.

– Xin lỗi, đây là một câu hỏi hay một lời tuyên bố sự thật? Nêu là một lời tuyên bố, nó không đúng rồi. Nếu đây là một câu hỏi, điều đầu tiên chúng ta cần phải biết là tại sao mọi người bỏ đi? Ông không thể có một lý do, ông sẽ có vô số lý do. Một trong những lý do khiến nhiều người bỏ nhà là do mối đe dọa về những kẻ khủng bố.

+ Không một ai đang chạy trốn những người lính và lực lượng an ninh của ông sao?

– Quân đội đại diện cho Syria, nếu không anh sẽ không có quân đội, bởi vì đáng lẽ ra nó đã bị chia rẽ từ lâu rồi. Quân đội không phải là mối đe dọa đối với bất kỳ ai. Nói về vấn đề tị nạn, các ông phải tự đặt câu hỏi cho mình về các chính phủ khác, đặc biệt là chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ. Lợi ích của họ là gì khi có những con số cao như vậy? Ông biết là gì không? Lợi ích của họ là sử dụng chúng như một tấm thẻ nhân đạo với Liên Hợp Quốc. Một số nước khác đã sử dụng chúng để kiếm tiền cho chính họ, không phải cho những người tị nạn. Vì thế mới có tham nhũng, lợi ích và một số người có thể đã bỏ trốn vì họ sợ chính phủ, nhưng chúng tôi không có bất cứ điều gì chống lại họ. Và trong hai tuần vừa qua, hơn 100.000 hoặc 150.000 người, tùy thuộc vào những tính toán, đã quay trở về Syria. Vì vậy gần đây xu hướng đã bị đảo ngược.

+ Ông đã làm cách nào để thuyết phục họ quay về?

– Chúng tôi đã cố gắng hết sức để đưa họ quay trở về. Chúng tôi cam kết với tất cả mọi người sẽ xoa dịu nỗi lo sợ của họ. Nếu họ không vi phạm pháp luật, chúng tôi không có vấn đề gì với họ. Nếu họ chống lại chính phủ, họ sẽ trở thành phe đối lập với chính phủ ở Syria. Chúng tôi cũng không có vấn đề gì. Điều đó đã là rất thành công rồi.

+ Tuy nhiên, dưới góc nhìn quân sự, ông vẫn chưa có bất kỳ thành công nào. Việc ông hứa hẹn sẽ giành lại Aleppo vẫn chưa xẩy ra. Maalula vẫn là một vấn đề lớn, và thậm chí vẫn có những cuộc giao tranh ở ngoại ô Damascus. Chúng tôi nghe thấy những tiếng lựu đạn nổ trên đường đến dinh thực của ông.

– Khi gặp kiểu khủng hoảng này, ông không thể nói rằng mình vẫn mạnh như trước đây. Tổn thất là quá lớn. Thực tế mà nói, sẽ cần thời gian để chúng tôi vượt qua vấn đề này. Chúng tôi không có bất cứ sự lựa chọn nào khác ngoài việc tin vào chiến thắng của mình.

+ Làm thế nào mà ông có thế tự tin đến vậy vào chiến thắng khi vẫn cần sự giúp đỡ từ phong trào chiến đấu Hezbollah của Liban?

– Liban là một nước nhỏ với 4 triệu dân. Chỉ riêng Damascus thôi, chúng tôi đã có 5 triệu người. Syria quá lớn đối với Hezbollah ngay dù họ muốn gửi toàn bộ binh lính của họ tới đây. Chúng tôi cùng với họ chiến đấu chống lại những kẻ khủng bố ở biên giới với Liban, những kẻ đã tấn công những người trung thành của họ, chúng tôi hợp tác, và đó là điều tốt.

+ Vậy thực sự ông có thể làm được mà không cần sự giúp đỡ của Hezbollah?

– Tôi không nói như vậy. Tôi đang nói về cách hiểu ở phương Tây và trong giới truyền thông rằng Hezbollah đang chiến đấu vì quân đội Syria không đủ khả năng. Ngay dù các ông muốn điều đó là sự thật thì cũng không thể bởi vì tỷ lệ không cân xứng.

+ Hezbollah nằm trong số rất ít những bên vẫn còn ủng hộ ông. Tổng thống Nga Putin dường như đang dần mất kiên nhẫn với ông. Và Tổng thống mới của Iran, Hassan Rouhani có thể nhận ra rằng việc nối lại quan hệ với Mỹ quan trọng hơn sự tồn tại của ông.

– Putin đang giúp đỡ chúng tôi nhiều hơn bao giờ hết. Điều này được chứng minh bằng 3 lần phủ quyết của Nga phản đối lệnh trừng phạt của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc.

+ Nhưng ông ấy bỏ phiếu ủng hộ nghị quyết phá hủy vũ khí hóa học của ông.

– Đó là một nghị quyết đúng đắn.

+ Bởi vì nó ngăn chặn một cuộc không kích của Mỹ?

– Không có điểm nào trong nghị quyết này đi ngược lại với những lợi ích của chúng tôi. Người Nga hiểu rất rõ chúng tôi đang làm gì ở đây bởi vì họ đã phải đối mặt với những kẻ khủng bố ở Chesnia và hiểu ý nghĩa của khủng bố.

+ Như vậy có nghĩa là ông tự tin rằng Moskva sẽ đưa hệ thống phòng không S-300 mà ông đã mong đợi trong vòng nhiều tháng đến Syria?

– Putin nói rất rõ trong nhiều dịp khác nhau rằng ông ấy sẽ tiếp tục hỗ trợ Syria và ông ấy cam kết với hợp đồng này – không chỉ về phòng không mà còn tất cả các loại vũ khí.

+ Cộng đồng quốc tế sẽ làm tất cả những gì có thể để ngăn chặn ông có thêm vũ khí.

– Dựa trên cơ sở nào? Họ không có bất cứ quyền gì. Chúng tôi là một nhà nước và chúng tôi có quyền bảo vệ chính mình. Chúng tôi không chiếm đóng đất đai của những nước khác. Tại sao cộng đồng quốc tế không phản đối Israel khi họ có được tất cả những vũ khí này? Đức gửi đến Israel 3 tầu ngầm và họ chiếm đất của chúng tôi. Chúng tôi không tin phương Tây bởi vì nhũng tiêu chuẩn kép của họ.

+ Ngay dù Putin có chuyển hệ thống phòng không mới cho Syria, ông không sợ rằng Israel sẽ đánh bom nó thành từng mảnh sao?

– Anh không thể lo sợ. Khi anh ở trong tình thế chiến tranh, anh không làm điều gì đó mà anh cảm thấy sợ làm. Anh phải tự củng cố sức mạnh và không cho phép kẻ thù của mình phá hủy vũ khí của Anh hay giành chiến thắng.

+ Và nếu họ cố làm như vậy thì sao?

– Khi nào điều đó xẩy ra, chúng ta có thể bàn về nó.

+ Trong quá khứ nghe có vẻ ông tự tin hơn khi nói đến Israel.

– Không, chúng tôi luôn nói rằng chúng tôi cần nền hòa bình và ổn định ở khu vực này. Ngay cả nếu anh muốn trả đũa, anh cũng phải tự hỏi mình rằng kết quả sẽ ra sao. Đặc biệt giờ đây khi mà chúng tôi đang đấu tranh chống al-Qaeda, chúng tôi phải rất thận trọng để không khởi động một cuộc chiến tranh mới.

+ Ở thời điểm nào thì ông có thể tuyên bố chiến thắng al-Qaeda?

– Chiến thắng là sự ổn định. Giai đoạn đầu là loại bỏ những kẻ khủng bố. Giai đoạn hai, khó khăn và nguy hiểm hơn, là loại bỏ ý thức hệ của họ, đã thâm nhập vào nhiều bộ phận ở Syria. Việc một cậu bé 8 tuổi cố gắng chặt đầu một ai đó như đã diễn ra ở miền Bắc là không thể. Hoặc chẳng hạn những đứa trẻ chúng kiến cảnh chặt đầu đó với sự hân hoan như thể chúng đang xem một trận đá bóng. Nếu chúng tôi không giải quyết vấn đề này, một vấn đề còn nguy hiểm hơn chính những kẻ khủng bố, chúng tôi sẽ phải đối mặt với một tương lai ảm đạm.

+ Dường như cảnh tượng này sẽ không đáng kinh ngạc đến vậy nếu nó diễn ra ở Somalia. Nhưng ở Syria thì sao?

– Sự tàn bạo mà chúng tôi đang trải qua ở Syria là không thể tin được. Mọi người giết chết một giám mục Đạo Cơ đốc bằng cách rạch vào cổ ông ấy bằng một con dao nhỏ.

+ Ông vẫn tin rằng ông có thể đưa Syria quay trở lại với một nhà nước tiền chiến tranh?

– Về khía cạnh ổn định, tất nhiên là chúng tôi có thể. Nếu chúng tôi ngăn được hàng tỷ người ủng hộ những kẻ khủng bố đến từ Saudi Arabia và Qatar, sự hỗ trợ về hậu cần của Thổ Nhĩ Kỳ, chúng tôi có thể giải quyết vấn đề này trong vòng một vài tháng.

+ Vẫn có khả năng cho một giải pháp thông qua đàm phán?

– Với các phần tử hiếu chiến sao? Định nghĩa về phe đối lập chính trị không bao gồm quân đội. Chúng tôi sẽ đàm phán với bất cứ ai muốn hạ vũ khí xuống và quay trở lại bình thường. Bởi vì chúng ta đã thảo luận về những người đảo ngũ trước đó, tôi muốn chỉ ra rằng việc này cũng đang diễn ra theo chiều hướng ngược lại. Những người đã từng là các phần tử hiếu chiến giờ đang chiến đấu cùng với quân đội.

+ Cộng đồng quốc tế đổ lỗi cho ông về sự leo thang xung đột hiện nay, mà vẫn chưa nhìn thấy sự kết thúc. Làm thế nào mà ông sống được với tội lỗi này?

– Điều đó không phải về tôi, mà về Syria. Tình hình Syria khiến tôi lo lắng và buồn phiền; đó mới là mối quan tâm của tôi. Tôi không lo lắng cho bản thân mình.

+ Vợ con ông vẫn ủng hộ ông chứ?

– Tất nhiên họ chưa bao giờ rời khỏi Damascus dù chỉ trong một thời gian ngắn.    

+ Đôi lúc ông có lo sợ rằng những điều đã xẩy ra với Tổng thống Romania Ceausescu có thể sẽ xẩy ra với ông không? Sau một phiên tòa xét xử ngắn gọn, ông ấy đã bị bắn bởi chính những binh lính của mình.

– Nếu sợ, tôi đã rời khỏi Syria lâu rồi.

+ Thưa Tổng thống, chúng tôi cảm ơn ông về buổi phỏng vấn này.

About Văn Ngọc Thành

Dạy học nên phải học
This entry was posted in Archives, Articles, International relations and tagged , , , , , , . Bookmark the permalink.

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s